Comments to the statement of Dutch Minister of Foreign affairs of The Netherlands


The minister Bot has stated that the Portuguese Minister of Defense cannot prevent the ship from entering Portuguese territorial waters on the bases of his sole argument that the ship violates the United Nations convention of the Sea.

dutch minister of  foreign affairs Bot

Minister Bot replied to questions in the Dutch parliament, that because the health care offered by Women on Waves do not take place on Portuguese territory it does not violate any Portuguese laws and the denial of entry of the Borndiep based on this argument is in violation of the Unites Nations Convention of the Sea. (see answers in Dutch as attachment)

Articles 19 and 25 of the United Convention of the Sea and the false and unsustained accusation that Women on waves would violate of Portuguese law was the only ground used by Paulo Portas to deny entry of the Borndiep.

The Borndiep received the following fax in response to its request to enter the port of Figuira da Foz:
On behalf of the Portuguese Maritime authorities, we inform the following: referring to the request of authorization for the ship BORNDIEP to enter into Portuguese territorial waters with destination to the Port of Figueira da Foz we inform you that under the provisions of Section III Part II of the 1982 United Nations Law of the Sea Convention, namely the articles 19 and 25 and the Portuguese law, that request was denied.

This means that in accordance with the opinions of all the international law experts and now also the statement of Dutch minister of Foreign affairs Paulo Portas has illegitimately denied entry of the ship to national waters and should recall his decision based on these grounds.

As the government in the Netherlands is ruled by the Christian Democratic Party there is no political will to officially intervene, as they should following this conclusion, Bot has tried to find an excuse not to have to intervene officially.
In the answers he also states that as abortion can be described as a service falling under the EU convention and Minister Bot is of the opinion that maybe the Portuguese government could have denied entry of the ship on the basis of public order and public health.

However Women on Waves do not provide any services within Portugal. The only activities within Portugal are educational and informative and free of charge. Education and information, free of charge are not considered services under the EU convention. (see below). Furthermore women are not charged anything for the transport offered by Women on Waves to Dutch territory nor for any services Women on Waves delivers on Dutch territory. Therefore this also does not constitute a service under the EU convention. Minister Bot even questions the application of the EU-convention in this case as the treatments are on board a Dutch ship and not on Dutch ground. He therefore contradicts his own statement that Portugal might have denied access based on the EU convention.

Therefore the whole EU convention concerning the delivery of services does not apply to this situation and the only conclusion can be that there is no Political will in the Dutch government to officially intervene. The arguments the Dutch government uses are as invalid as the argument Paulo Portas used to deny entry of the ship.

However even if the EU convention would apply in this case, the only health threat are the illegal and unsafe abortions taking place in Portugal.

Also in the EU convention public health can only be invoked in the case of the possibility of en epidemic outbreak. (abortion services can not be regarded as a epidemic threat) Women on Waves does not pose any threat to public order as well. Our activities are non-violent, non public (they only take place on the ship) and only take place within the spirit of democracy and dialogues.
The only valid convention that does allow the denial of entry to national waters in this case is the United Nations Convention of the laws of the Sea and these grounds mentioned in this convention can not be used to deny entry of the Borndiep. See argumentation above.


Official Journal C 340, 10 November 1997

Article 50 (ex Article 60)
Services shall be considered to be Œservices‚ within the meaning of this Treaty where they are normally provided for remuneration, insofar as they are not governed by the provisions relating to freedom of movement for goods, capital and persons.
Services‚ shall in particular include:
(a) activities of an industrial character;
(b) activities of a commercial character;
(c) activities of craftsmen;
(d) activities of the professions.
Without prejudice to the provisions of the Chapter relating to the right of establishment, the person providing a service may, in order to do so, temporarily pursue his activity in the State where the service is provided, under the same conditions as are imposed by that State on its own nationals.

THE United nations conventions on laws of the sea treaty concerning innocent Passage of ships state that not innocent passage is:

Any treat or use of force against the sovereignty territorial integrity or political Indepence of the coastal state or in any other manner in violation of the principles of International law embodied in the charter of the UN
- any exercise or practice with weapons of any kind
- any act aimed at collecting information at affecting to the prejudice or security of the coastal state
- any act of propaganda aimed at affecting the defense or security of the coastal state
- the launching, landing or taking on board of any aircraft
- the launching, landing or taking on board of any military device
- the loading or unloading of any commodity, currency or person contrary to customs, fiscal immigration or sanitary laws and regulations of the coastal state
- any act or willful and serious pollution to convention
- any fishing activities
- the carrying out of research or survey activities
- any act aimed at interfering with any systems of communication or any other facilities or installations of the coastal state
- any other activity not having a direct bearing on passage.

Attacment 3
Answers of Minister Bot to questions in Dutch Parliament

Aan de Voorzitter van de
Tweede Kamer der Staten-Generaal
Binnenhof 4
Den Haag

Directie West- en Midden-Europa
Bezuidenhoutseweg 67
2594 AC Den Haag

Datum: 1 september 2004
Auteur: Rob Bosch
Kenmerk: DWM-670/04
Telefoon: 070-348 6477
Blad 1/5
Fax 070-348 6233
Bijlage(n) 1
Betreft:Beantwoording van vragen van heden Arib, Van Heteren en Koenders (PVDA) aan de Minister van Buitenlandse Zaken over het schip van Women on Waves en de Portugese maritieme autoriteiten (ingezonden 30 augustus 2004).

Graag bied ik u hierbij de antwoorden aan op de schriftelijke vragen, gesteld door de leden Arib, Van Heteren en Koenders (PVDA) aan de Minister van Buitenlandse Zaken over het schip Borndiep van Women on Waves en de Portugese maritieme
Deze vragen werden ingezonden op 30 augustus 2004 met als kenmerk 2030420300.

De Minister van Buitenlandse Zaken,

Dr. B.R. Bot

Antwoorden van de heer Bot, minister van Buitenlandse Zaken, en de heer Nicolaï, staatssecretaris voor Europese Zaken, op vragen van de leden Arib, Van Heteren en Koenders (PVDA) over het schip van Women on Waves en de Portugese Maritieme autoriteiten.

Vraag 1
Heeft u kennisgenomen van de beslissing van de Portugese maritieme autoriteiten het schip Borndiep van de organisatie Women on Waves geen toegang te verlenen tot de Portugese wateren, noch afmeringsrecht te geven in de haven van Fiqueira
da Foz?


Vraag 2
Heeft u kennisgenomen van de rechtsgronden waarop de Portugese autoriteiten deze beslissing rechtvaardigen, te weten artikel 19 en artikel 25 van Section III, Part II van de 1982 United Nations Law of the Sea Convention, respectievelijk ''Portugees


Vraag 3
Houden deze rechtsgronden stand als geen van de activiteiten waarvan de Portugese autoriteiten stellen dat Women on Waves ze in Portugese wateren of in een Portugese haven zullen uitvoeren, daar zullen plaatsvinden?

Vraag 4
Zo neen, vormt dan de weigering van de Portugese autoriteiten het schip van Women on Waves toegang te verlenen geen flagrante schending van Europese en internationale conventies van vrij verkeer?

Antwoorden op 3 en 4
Op basis van de mij thans ter beschikking staande informatie is het onderstaande een voorlopig oordeel. Ervan uitgaand dat de overtijdbehandeling, die in Portugal als abortus wordt aangemerkt, plaatsvindt buiten de Portugese territoriale wateren,
wordt vooralsnog aangenomen dat niet sprake is van een misdrijf onder de Portugese wetgeving, en dat bijgevolg ook het niet-toelaten van het schip tot de territoriale zee en de havens, alleen op die grond, onverenigbaar is met de bepalingen van het VN Zeerechtverdrag van 1982 betreffende de onschuldige doorvaart van schepen.

De beoogde activiteiten van Women on Waves in Portugese havens (het aanmeren, informatie verstrekken en aan boord nemen van vrouwen teneinde later een overtijdbehandeling te ondergaan) kunnen worden beschouwd als een dienstverrichting in de zin van het EG-Verdrag. Uit jurisprudentie van het Hof van Justitie blijkt namelijk dat abortus een medische dienstverrichting is, die in beginsel onder de vrijheid van dienstverrichting valt. Op grond van de openbare orde en volksgezondheid mogen de Portugese autoriteiten abortus op Portugees grondgebied echter verbieden. Dit wordt beschouwd als een gerechtvaardigde beperking van het vrije verkeer.
Het aanmeren in de haven om zo Portugese vrouwen toegang te geven tot een overtijdbehandeling, buiten het Portugese territoir uit te voeren, moet Europeesrechtelijk worden beschouwd als zeer nauw verbonden met deze in Portugal verboden dienstverrichting van abortus zelf. Een Portugees verbod om aan te meren lijkt daarom eveneens met een beroep op de volksgezondheid en
openbare orde gerechtvaardigd. Het Hof van Justitie laat lidstaten de mogelijkheid maatregelen te nemen om ontduiking van nationale regelgeving tegen te gaan.
In dit licht bezien zou Portugal gerechtigd kunnen zijn de doorvaart van de Borndiep niet als onschuldig te beschouwen en het schip de toegang tot de Portugese territoriale zee en havens te ontzeggen.

De voorgenomen handelingen van Women on Waves buiten de territoriale wateren vallen naar alle waarschijnlijkheid niet onder de werkingssfeer van het EG-verdrag, aangezien zij plaatsvinden buiten het grondgebied van de EU. De daarmee verbonden handelingen in de havens vallen echter naar alle waarschijnlijkheid wel onder het EG-Verdrag.

Vraag 5
Bent u bereid gezien de urgentie van de situatie vóór dinsdag 31 augustus om 12.00 uur uitsluitsel te geven over bovenstaande, en vrijheid van passage en aanmering te bewerkstelligen voor Borndiep?

Hoewel ik zeker bereid was voor 12.00u uitsluitsel te geven, is het gezien de complexiteit van het geheel niet mogelijk gebleken de vragen binnen 24 uur te beantwoorden: een geringe tijdsoverschrijding bleek niet te vermijden.

Het tweede deel van uw vraag moet ik negatief beantwoorden. Tegen de achtergrond van het hiervoor gestelde lijken er geen gronden voorhanden om te pleiten voor verlening van vrijheid van passage en afmering.